Inlay
Z dentopolis.org - stomatologiczna encyklopedia wydarzeń
Nowoczesna stomatologia jest jednocześnie stomatologią kosmetyczną. W przypadku zębów tylnych dopiero 15 lat temu wyprodukowano kosmetyczne żywice, które charakteryzowały się dobrą odpornością na ścieranie oraz nacisk. Niestety nawet współczesne materiały kompozytowe ustępują amalgamatowi ( srebrnej plombie) jeśli chodzi o wytrzymałość. Amalgamat - z różnych względów- jest coraz mniej używany. Dlatego obecnie najlepszym wypełnieniem dla zębów tylnych jest inlay-onlay. Ta metoda była znana już dawniej( szczególnie w USA) i jako materiału do wykonania używano złota. Obecnie w USA oraz w moim gabiecie inlay- onlay wykonuje się z prasowanej porcelany. Założenie tego nowoczesnego wypełnienia wymaga 2 wizyt. Na pierwszej pobierany jest wycisk.Na drugiej, zwykle po kilku dniach, montowane jest gotowe wypełnienie. Oto kilka liczb obrazujących wyższość inlay-onlay nad wypełnieniem kompozytowym: tradycyjne wypełnienia redukują wytrzymałość zęba o 50 %, inlay- onlay wzmacnia ząb nawet o 75%. średnia "żywotność" wypełnienia - 7lat, inlay- onlay 10 - 30 lat. Skurcz polimeryzacyjny, nadwrażliwość, utrata gładkości, zmiana koloru (przypadłości wypełnień tradycyjnych) nie istnieją w systemie inlay-onlay.Kosmetyka jest idealna. W USA działa kilkaset obrabiarek cyfrowych (CAD -CAM) , najnowsza to CEREC 3.Technika ta pozwala na wykonanie inlay-onlay na jednej wizycie. Ubytek jest skanowany do oprogramowania obrabiarki, która na oczach pacjenta, z kawałka porcelany, w 20 min modeluje inlay-onlay. Dla zębów tylnych ( gdy ubytek wynosi więcej niż 40% powierzchni zęba, lub mniej - obejmując guzki) inlay - onlay jest najlepszym znanym wypełnieniem.
INLAY pow. żująca nie jest całkowicie pokryta metalem OLANY cala pow. żująca oraz szczyty guzków są pokryte metalem OVERLAY cala pow. zujaca jest pokryta metalem, guzki są pokryte (policzkowo i językowo zaopatrzone-schodkiem okluzyjnym (chamfer lub schoulder)) Stosowane są jako pośrednie metody ostatecznego wypełniania dużych ubytków próchnicowych
Są to jednoczłonowe protezy stałe (na stałe osadzane w ustach pacjenta) służące do rehabilitacji protetycznej - podwyższania zgryzu
Dzieli się je na samodzielnie odbudowujące pojedynczego zęba lub jako łączniki filaru z przęsłem mostu, czy podparcie dla protezy
Modelowanie ich odbywa się metodą bezpośrednia-w ustach pacjenta lub pośrednią-w laboratorium protetycznym
Materiały z których są wykonywane to stopy srebro-palladowe, chromo-niklowe, złoto , tytan, porcelana - All Ceramics Vita-In-Ceram, bloczki tleneku cyrkonu i krzemionka, tlenek glinu, Vitablocs for Celey or Cerec, System KaVo Everest, Procera kompozyty – Filtek 3M ESPE Tetric Ceram Ivoclar Vivadent
1 Opracowywanie ubytków dla wkładów samodzielnych • DNO NIE MORZE BYĆ SZERSZE NIŻ WLOT O MOŻLIWIE DUŻEJ POW. (ROZKLAD SIŁ) • Jedna oś główna ubytku zgodna z osią długą zęba – tor wprowadzenia • Osie boczne równoległe do osi głównej lub nieznacznie rozbieżne- do 10°
Klasa I pow. żująca NAJCZEŚCIEJ MODLOWANIE BEZPOŚREDNIE • Otwarcie ubytku wzdłuż bruzdy centralnej oraz poszerzenie bruzd językowej i policzkowej. (głębokośc ok. 1,5mm) • Przy listewkach brzeżnych „jaskółcze ogony” w kształcie „sztangi” dla lepszej retencji. • Przewężenie (isthimus) na 1mm szeroki • Płaskie dno i rozbierzne ściany. • Skośne opr. krawędzi okluzyjnych (15-20° na 0,5 mm)oraz wygładzenie.
Klasa II pow styczne przedtrzonowców i trzonowców DLA DOKŁADNOŚCI MODELOWANIE POŚREDNIE MO (mezjalno-okluzyjan) lub DO (dystalno-okluzyjna) • Ubytek centralny - na pow. okluzyjnej „jaskółcze ogony” w kształcie „L” dodziąsłowo (1,5mm głęboki) • Zagłębienia styczne-dno naddziąsłowo, poszerzenie ścian rozbierznie w kier. doprzedsionkowym i dojęzykowym oraz ich wygładzenie • Płaskie dno ubytku centralnego i zagłębienia stycznego • Dno zagłębienia stycznego od strony wewn. ubytku-rowek kształtu „V”-kanał Minesota-nożykiem • Skośne opracowanie ścian pionowych zagłębienia stycznego (jednakowo zebrac od wewnątrz i zewnatrz ubytku) • Skośne opracowanie krawędzi dodziąsłowej zagłębienia stycznego (15-20°) • Skośne opracowanie krawędzi ubytku centralnego na całym obwodzie • Wygładzenie opracowanych pow.
Klasa III pow styczne zębów przednich z wyłączeniem brzegu siecznego NAJCZEŚCIEJ DYSTALNE POW STYCZNE KŁA • Zaczep na pow podniebiennej „jaskółczy ogon” w kształcie „L” dodziąsłowo (1,5mm głęboki) • Ubytek styczny-prostopadłościenny opracowywany od strony podniebienia-dno stanowi ścianę przedsionkową i dochodzi do pkt. stycznego oraz dwie ściany przydziąsłowa i przysieczn • Opracowanie skośne ścian ubytku stycznego i „jaskółczych ogonów”oraz wygładzenie.
Klasa V przyszyjkowe ubytki BEZ PRÓCHNICY OKRĘŻNEJ • Głębokośc ubytku ok. 1mm z wyrażnym stopniem na obwodzie • Ściana dodziąsłowa nad brzegiem dziąsła w miare możliwości, ściana dookluzyjna-nie morze przekracza najw wypukłości pow. przedsionkowej zęba (naśladowa kształt owalny) (przedtzonowce zaokrąglony trójkąt z wierzchołkiem dodziąsłowym) • Kanały retencyjne w okolicy mezjalnej i dystalnej (skrajnie dla lepszej retencji) o średnicy do 0,6mm i głębokości 2 mm (pręciki plastikowe) • Skośne opracowanie brzegów ubytku i wyrównanie z wygładzeniem 45°
ONLAY MOD (mezjalno okluzjalno dystalny) pow zująca i dwie styczne NAKŁAD
Siły okluzyjne wywierają ucisk i wkład działa jak klin który powoduje oddzielenie i niebezpieczeństwo odłamania guzków policzkowego lub językowego. Onlay MOD jest głównie uzupełnieniem brakujących tkanek i nie powinien być stosowany jako element mocujący. Stosowany głównie gdy szerokośc ubytku jest większa niż ½ odległości od guzków • Szlifowanie pow okluzyjnych z zachowaniem ukł płaszczyzn tworzących bruzdy i guzki-rowki orientacyjne na krawędziach trójkątnych guzka Guzki funkcjonalne(zwarciowe) gł 1,5mm Guzki niefunkcjonalne gł 1mm • Skośne szlifowanie guzków funkcjonalnych na zewn pow stożka(do bruzdy centralnej) • Sprawdzenie wyłączenia pow okluzyjnej ze zgryzu (zniwelowanie przedwczesnych kontaktów i jednakowej głębokości preparacji ) • Opracownie schodka okluzyjnego na zew pow stożka guzka funkcjonalnego (1mm szerokości do bruzdy centralnej) Schodek typ chamfer (zaokrąglony)lub Schodek typu shoulder (z naciętą skośnie krawędzią) OPTYMALNY KĄT SCHODKA TO 30-35° • Kształtowanie płytkiego i nie szerokiego przewężenia (Isthimus)o rozbieżnych ścianach • Opracowanie zagłębienia stycznego typu „box” Ściana mezjalna –zasięg w obrębie kontaktów stycznych Ściana dystalna-zasięg nie tak ważny dla kosmetyki Brzeg dodziąsłowy o szerokości 1mm Ściany boczne przedsionkowa i dojęzykowa rozbierzne Ściany wewnętrzne skierowane do pow okluzyjnjej lekko zbierznie ku sobie • Wyrównanie i wygładzenie wszystkich powierzchni poziomych • Skośne opracowanie krawędzi zagłębienia stycznego typu box oraz skosy w ubytku okluzyjnym na pow przedsionkowej i jeżykowej z wygładzeniem powierzchni przejscia jednego ubtku w drugi (szer ok. 0,5mm) 2 Opracowanie ubytków dla elementów retencyjnych mostów PODSTAWOWA ZASADA-GŁÓWNA OŚ UBYTKU RÓWNOLEGŁA DO OSI DRUGIEGO ZĘBA FILAROWEGO, A NIE OSI ZĘBA OPRACOWYWANEGO (umożliwia to wprowadzenie mostu na miejsce nawet przy nie równoległości zębów filarowych)
