19/11/2017, , , , , paweł łabno, dentopedia, czytaj dalej...

Wprowadzenie: choroba Parkinsona, Parkinson disease, PD jest postępującą, nieodwracalną chorobą zwyrodnieniową układu nerwowego wywołaną postępującym uszkadzaniem istoty czarnej w mózgu, która w prawidłowych warunkach wydziela dopaminę przenoszącą sygnały pomiędzy istotą czarną a ciałem prążkowanym w kresomózgowiu i zapewniającą tym samym płynność ruchów. W momencie uszkodzenia ponad 80% komórek produkujących dopaminę dochodzi do wystąpienia zaburzeń polegających na ograniczonej kontroli ruchów i możliwości utrzymania sztywności mięśni.

Objawy: drżenie rąk, ramion, nóg, żuchwy, twarzy, zaburzenie mówienia, depresja, sztywność kończyn, problemy z zasypianiem, łatwe budzenie się, ślinienie, otępienie, spowolnienie ruchów, trudności w połykaniu, zaparcia, upośledzenie koordynacji ruchowej, zaburzenia równowagi, spadek masy ciała.

Leczenie: polega na podawaniu L-dopy oraz karbidopy eliminującej objawy uboczne (nudności, wymioty).

Postępowanie: ze względu na postępujący charakter choroby, nasilające się drgawki i ograniczającą możliwość utrzymania sztywności mięśni, higiena jamy ustnej ulega stopniowemu pogorszeniu, pacjent ma trudności w utrzymaniu protez, zwiększa się ilość ognisk próchnicowych, pojawia się zapalenie dziąseł, przyzębia, rozchwianie zębów oraz ich utrata. Lekarz dentysta powinien skontaktować się w razie potrzeby z rodziną, opiekunem prawnym lub lekarzem prowadzącym w sprawie możliwości uzyskania od pacjenta świadomej zgody na potrzebne leczenie oraz poznania chorób towarzyszących. Zalecane jest przyjmowanie pacjenta na krótkich wizytach w godzinach rannych 90 minut po przyjęciu przez pacjenta swoich leków co zwiększa szansę na współpracę. Wskazane jest ułożenie pacjenta na fotelu w pozycji 45*, założenie szczękorozwieracza, stosowanie koferdamu i ssaka. W celu zapobiegania interakcji pomiędzy lekami znieczulenia miejscowego a lekami przyjmowanymi przez pacjenta (levodopa, entacapone) należy je ograniczyć do 3 ampułek 2% lignokainy 1:100 000 z adrenaliną na pół godziny, natomiast jeżeli przyjmuje selegiline, nie powinien otrzymywać środków zwężających naczynia (adrenalina). Należy przeprowadzić instruktaż higieny jamy ustnej opiekunowi. Ponieważ przyjmowane przez pacjenta leki mogą powodować kserostomię, wówczas wskazane jest stosowanie substytutów śliny.

Bibliografia:

  1. Szczeklik A. ; Choroby wewnętrzne. Przyczyny, rozpoznanie i leczenie ; Wydawnictwo Medycyna Praktyczna ; 2005.
  2. Friedlander A.H., Mahler M., Norman K.M., Ettinger R.L. ; Journal of the American Dental Association ; Parkinson disease: systemic and orofacial manifestations, medical and dental management ; 2009.
  3. DeBowes S.L., Tolle S.L., Bruhn A.M. ; International Journal of Dental Hygiene ; Parkinson’s disease: considerations for dental hygienists ; 2013.
  4. Wierink C.D., Bots-van ‚t Spijker P.C., de Baat C. ; Nederlands tijdschrift voor tandheelkunde ; Specialties in dentistry. Salivary flow and swallowing in Parkinson’s disease ; 2009.