19/11/2017, , , paweł łabno, dentopedia, czytaj dalej...

Wprowadzenie: jaskra jest chorobą oczu prowadzącą do postępującego i nieodwracalnego uszkodzenia nerwu wzrokowego z powodu nadmiernego wzrostu ciśnienia wewnątrz gałki ocznej. Etiologia jaskry nie jest do końca wyjaśniona, jednak czynnikami ryzyka jest rodzinne występowanie, wiek powyżej 45 lat, cukrzyca, miażdżyca, nadciśnienie, niedociśnienie, wcześniejsze uszkodzenia i zabiegi chirurgiczne na oku, przewlekłe stosowanie kortykosterydów, stres, częste bóle głowy, objawy niskoskurczowe jak zimne ręce i stopy. Jaskra jest chorobą nieuleczalną, dlatego szczególnie ważne są badania pozwalające na wczesne wykrycie choroby zanim wystąpią duże ubytki w polu widzenia. Prawidłowe ciśnienie wewnątrzgałkowe zależy od równowagi między produkcją cieczy wodnistej i jej odpływem do układu krążenia. Kąt przesączania znajduje się między tęczówką a rogówką (tzw. kąt tęczówkowo-rogówkowy i utworzony jest przez siateczkę beleczkową przez które odpływa ciecz wodnista. Jeżeli kąt przesączania ulegnie zwężeniu lub zamknięciu, ciecz wodnista nie może odpływać z oka, powodując wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego. Przy całkowitym zamknięciu kąta ciśnienie narasta gwałtownie, co bardzo szybko może doprowadzić do zniszczenia nerwu wzrokowego i ślepoty. Pierwotnie kąt może ulec zamknięciu tylko u osób mających specyficznie zbudowaną gałkę oczną. Wąski kąt przesączania występuje w małych gałkach ocznych, przy małej komorze przedniej oka oraz u ludzi starszych, u których powiększająca się soczewka przesuwa tęczówkę do przodu. Zamknięcie kąta przesączania najczęściej pojawia się przy poszerzeniu źrenic podczas oglądaniu telewizora lub komputera w ciemnym pomieszczeniu, w kinie lub teatrze, pod wpływem silnego stresu, przy podaniu leków rozszerzających źrenicę, przy zmniejszeniu komory przedniej np. podczas patrzenia na coś z bliska z pochyloną głową, zwłaszcza w nadwzroczności.

Objawy: należne są od budowy kąta przesączenia oraz typu choroby, jednak najczęściej występują częste bóle oczu, zamglenie widzenia, mdłości, wymioty, łzawienie, szeroka i sztywna źrenica, bóle oka często nad oczodołami, poranne bóle migrenowe, odczuwalne wypychanie oka, okresowe zaczerwienienie oczu, zawroty głowy, tęczowe plamy. Gdy do zamknięcia kąta dojdzie nagle (ostry atak jaskry) dolegliwości są bardzo silne i szybko narastają. Występuje bardzo duży ból oka oraz głowy w okolicy czoła i skroni. Często towarzyszą temu nudności i wymioty. Pogarsza się ostrość wzroku, a pacjent widzi kolorowe obręcze (koła tęczowe), oko jest zaczerwienione i bardzo twarde, źrenica szeroka, nie reagująca na światło. Jeżeli do zamykania kąta przesączania dochodzi okresowo, pojawiają się przemijające bóle głowy w okolicy czołowej oraz przymglenie obrazu, bóle głowy ustępujące w czasie snu.

Leczenie: każdy przypadek jaskry z zamkniętym kątem przesączania, a nawet osoby z predyspozycją do zamknięcia kąta powinny być leczone zabiegowo. Zabieg polega na wytworzeniu otworu w tęczówce, dzięki któremu ciecz wodnista będzie mogła bez przeszkód przepływać z komory tylnej do przedniej. Można go wykonać za pomocą lasera (irydotomia laserowa) lub operacyjnie. Aby złagodzić nagłe dolegliwości stosuje się krople do oczu oraz leki doustne.

Postępowanie: w przypadku jaskry z wąskim kątem przesączania przeciwwskazane jest podawanie środków znieczulających z dodatkiem adrenaliny.

Bibliografia:

  1. Peterson L.J., Ellis E., Hupp J.R., Tucker M.R. ; Chirugia stomatologiczna i szczękowo – twarzowa ; 2001.
  2. Nissman S.A. ; Should anesthesiologists be concerned with acute angle closure glaucoma ; Anesthesia Progress ; 2015.
  3. Nitta Y., Kamekura N., Takuma S., Fujisawa T. ; Acute angle-closure glaucoma after general anesthesia for bone grafting ; Anesthesia Progress ; 2014.
  4. Joseph A. ; A tooth for an eye: dental procedures in unrecognized glaucoma ; Journal of the Royal Society of Medicine ; 1999.
  5. Fazio D.T., Bateman J.B., Christensen R.E. ; Acute angle-closure glaucoma associated with surgical anesthesia ; Journal of the American Medical Association ; 1985.
  6. Cunningham A.J., Barry P. ; Intraocular pressure-physiology and implications for anaesthetic management ; Canadian Journal of Anesthesia ; 1986.
  7. Gayat E., Gabison E., Devys J.M. ; Bilateral angle closure glaucoma after general anesthesia ; Anesthesia & Analgesia ; 2011.
  8. Mapstone R. ; The syndrome of closed-angle glaucoma ; British Journal of Ophthalmology ; 1976.
  9. Szczeklik A. ; Choroby wewnętrzne. Przyczyny, rozpoznanie i leczenie ; Wydawnictwo Medycyna Praktyczna ; 2005.
  10. Lentschener C., Ghimouz A., Bonnichon P., Parc C., Ozier Y. ; Acute postoperative glaucoma after nonocular surgery remains a diagnostic challenge ; Anesthesia & Analgesia ; 2002.